Donald Trump pokrenuo je političku ofanzivu s ciljem transformacije evropskog političkog pejzaža, mobilizirajući punu moć američke diplomatije kako bi ojačao “patriotske”, desničarske partije širom kontinenta, potvrdila je analiza Politica. Dok Bijela kuća promoviše svoju viziju “spašavanja civilizacije” i borbe protiv migracija i “cenzure”, evropski centristi — Emmanuel Macron, Keir Starmer i Friedrich Merz — suočavaju se s prijetnjom kakvu dosad nisu vidjeli.
U novoj Strategiji nacionalne sigurnosti, američka administracija prvi put otvoreno iznosi stav da sigurnost SAD-a zavisi od pomjeranja evropske politike udesno. Na tri stranice dokumenta EU se optužuje za “civilizacijsko brisanje”, rast migracija, pad nataliteta i “slabljenje demokratskih sloboda”.
“Evropa bi mogla biti neprepoznatljiva za 20 godina”, navodi se, uz upozorenje da bi neke NATO članice mogle postati “većinski neevropske”, čime bi pitanje njihove lojalnosti SAD-u postalo otvoreno.
White House poručuje da će “kultivirati otpor” unutar evropskih zemalja i ojačati far-right pokrete, što se u dokumentu prikazuje kao pozitivna pojava. Ukratko: SAD će aktivno podržavati evropsku desnicu kako bi promijenila tok evropske politike.
Evropski lideri pod pritiskom — i bez jasne strategije
Od Trumpovog povratka u Ovalni ured, evropski lideri pokušavaju održati privid stabilnosti, izbjegavajući otvoreni sukob koji bi mogao slomiti transatlantske odnose. Ali izbori u Britaniji i Njemačkoj naredne godine, kao i mogućnost prijevremenih izbora u Francuskoj, približavaju trenutak kada će se vlade u Parizu, Londonu i Berlinu morati suočiti s američkim utjecajem.
Desničarske stranke povezane s MAGA pokretom — Reform UK Nigela Faragea, njemački AfD i Nacionalni front Marine Le Pen — već bilježe jačanje. Analiza upozorava: Amerika bi sada mogla aktivno pomoći njihov rast.
Evropska komisija najavila je “štit za demokratiju” protiv stranog uplitanja, ali zvaničnici rijetko javno pominju SAD kao potencijalnog aktera — uprkos tome što nova američka strategija to jasno implicira.
Musk, Vance i Hegseth signalizirali smjer još ranije
Potpredsjednik JD Vance ove godine je napao Evropu zbog “gušenja slobode govora”, Elon Musk se otvoreno uključio u njemačke izbore podržavajući AfD, dok je američki ministar odbrane Pete Hegseth evropske saveznike nazvao “patetičnim džabalebarošima”.
Sada, uz novu strategiju, sve to dobija zvaničnu potvrdu.
Britanski premijer Keir Starmer nedavno je otkrio da je tokom privatne večere u Berlinu razgovarao s Macronom i Merzom o “zajedničkoj prijetnji” s desnice. Ali, kako zaključuje analiza:
Ako SAD zaista krene u aktivno preoblikovanje evropske politike, ti tihi razgovori možda neće biti dovoljni.