Ventil ventilacije kartera motora (PCV), iako mali i često zanemaren dio, može uzrokovati curenje ulja, povećanu potrošnju i skupe kvarove ako se problem s njegovim začepljenjem ne prepozna na vrijeme.
Mnogi vozači za PCV ventil čuju tek kada se pojave problemi poput curenja ulja, povećane potrošnje ulja ili nestabilnog rada motora. Iako je riječ o maloj komponenti koja često prolazi nezapaženo, njen kvar može izazvati ozbiljne i skupe posljedice.
PCV ventil je jedan od ključnih dijelova sistema ventilacije motora. Njegova osnovna funkcija je regulacija pritiska unutar motora i omogućavanje pravilnog kruženja plinova koji nastaju tokom rada. Skraćenica PCV dolazi od izraza Positive Crankcase Ventilation, odnosno sistema ventilacije kartera.
Tokom rada motora, dio plinova iz cilindara prolazi pored klipova u karter. Ti plinovi sadrže uljne pare, vlagu i ostatke sagorijevanja. Bez odgovarajuće ventilacije, pritisak u motoru bi rastao, što bi vremenom dovelo do curenja ulja i oštećenja brtvi. Zato PCV ventil vraća te plinove nazad u usisni sistem kako bi ponovo izgorjeli.
Problem nastaje kada se PCV ventil začepi naslagama ulja, čađi i kondenzacije. To je posebno često kod vozila koja se uglavnom koriste za gradsku vožnju, na kratkim relacijama ili kod motora s većom kilometražom. Začepljen ventil više ne može pravilno regulisati pritisak, pa se unutar motora počinje stvarati višak pritiska.
Prvi simptomi često nisu upadljivi pa ih mnogi vozači zanemare. Motor može početi nemirno raditi u leru, povećava se potrošnja ulja, a oko poklopca ventila mogu se pojaviti tragovi ulja. Kod nekih vozila čuje se zviždanje ili šuštanje iz motornog prostora, dok se kod drugih pali lampica “check engine”.
Jedan od čestih znakova problema je i dim pri otvaranju čepa za ulje dok motor radi. U težim slučajevima može doći do curenja ulja na semerinzima i brtvama, jer povećani pritisak doslovno “gura” ulje van iz motora.
Dugotrajno ignorisanje problema može dovesti do ozbiljnijih kvarova. Povećani pritisak i nepravilna ventilacija negativno utiču na turbinu, usisni sistem, katalizator i DPF filter. Kod modernih turbo benzinskih i dizelskih motora posljedice mogu biti veoma skupe.
Dobra vijest je da popravak u većini slučajeva nije pretjerano skup. Kod mnogih vozila dovoljno je očistiti PCV ventil i pripadajuća crijeva, dok je ponekad potrebna zamjena samog ventila. Međutim, kod određenih modernih motora PCV sistem je integrisan u poklopac ventila, što može značajno povećati troškove popravke.
Mehaničari preporučuju redovnu izmjenu motornog ulja i korištenje kvalitetnih maziva kako bi se smanjilo stvaranje naslaga koje uzrokuju začepljenje. Također, povremena duža vožnja pri radnoj temperaturi motora može pomoći u smanjenju kondenzacije i vlage unutar sistema.
Iako se PCV ventil rijetko spominje među vozačima, riječ je o komponenti koja ima važnu ulogu u dugovječnosti motora. Zato simptome poput curenja ulja, povećane potrošnje ili nestabilnog rada motora ne treba ignorisati, jer uzrok može biti jednostavan i relativno jeftin kvar.